แองเกิ้ล
ญี่ปุ่นในมุมมองใหม่ เรื่องราวแปลกใหม่และน่าสนใจเกี่ยวกับญี่ปุ่นที่หาอ่านจากที่อื่นไม่ได้

ค้นพบภาพวาดโบราณ แสดงทัศนียภาพสถานีการค้านางาซากิในช่วงปลายสมัยเอโดะ

จากการแถลงข่าวของพิพิธภัณฑ์ชาติพันธุ์วรรณา ประเทศเนเธอร์แลนด์ (Museum Volkenkunde / National Museum of Ethnology) เมื่อวันที่ 4 กรกฎาคมที่ผ่านมา ได้พูดถึงการค้นพบภาพวาดฉากพับขนาดใหญ่ ที่แสดงทัศนียภาพของสถานีการค้า ณ เมืองนางาซากิ ประเทศญี่ปุ่น ในช่วงปลายสมัยเอโดะ ที่ถูกวาดขึ้นโดยจิตรกรชาวญี่ปุ่นนามว่า “Kawahara Keiga” ผู้ซึ่งได้รับอนุญาตให้สามารถเข้าออกสถานีการค้าของชาวดัตช์ ที่เกาะเดะจิมะ (Dejima Island) เมืองนางาซากิในสมัยนั้นได้อย่างเสรี

Kawahara Keiga จิตรกรเจ้าของผลงานศิลปะมากมาย

ผลงานภาพสัตว์

Kawahara (1786–1860?) เป็นจิตรกรผู้โด่งดังที่รับรู้กันว่าเขามีผลงานภาพวาดมากมายหลายประเภท ทั้งภาพสัตว์และพืช ตามแต่คำขอให้วาดขึ้นของนักฟิสิกส์ชาวเยอรมันนามว่า Philipp Franz von Siebold แห่งสถานีการค้าดัตช์ แต่ก็ถือได้ว่าภาพวาดฉากพับเป็นประเภทผลงานที่มีชื่อเสียงมากที่สุดของเขา ซึ่งจะถูกจัดแสดงในพิพิธภัณฑ์ชาติพันธุ์วรรณา ประเทศเนเธอร์แลนด์ตั้งแต่วันที่ 5 กรกฎาคม 2018 เป็นต้นไป

ผลงานภาพพืช

ผลงานภาพวาดฉากพับที่เพิ่งค้นพบและทรงคุณค่า

ทัศนียภาพอันมีรายละเอียดชัดเจนครบถ้วนของปลายสมัยเอโดะ แสดงการค้าขายระหว่างญี่ปุ่นกับฮอลันดา ญี่ปุ่นกับจีน ในอ่าวนางาซากิ

ภาพฉากพับที่ค้นพบครั้งนี้ แสดงทัศนียภาพของเกาะเดะจิมะ พร้อมทั้งเรือสำเภาจากจีน และเรืออื่น ๆ ที่กำลังทอดสมออยู่ ณ อ่าวนางาซากิ บนความใหญ่ของภาพฉากพับขนาด 8 แผ่น มีความสูงถึง 171 เซนติเมตร และยาว 470 เซนติเมตรเลยทีเดียว

เกาะเดะจิมะ สถานีการค้าของชาวดัตช์ ที่มีรายละเอียดชัดเจน

จากการตรวจสอบโดยพิพิธภัณฑ์ รายงานว่ามีความเป็นไปได้ที่ภาพวาดนี้จะถูกวาดขึ้นในราว ๆ ปี 1836 ซึ่งอยู่ในช่วงปลายสมัยเอโดะ (ตรงกับสมัยรัตนโกสินทร์ ช่วงรัชกาลที่ 2 ของไทย) ภายใต้ข้อเท็จจริงที่ว่าเรือดัตช์จะออกเดินทางโดยมีจุดหมายปลายทางแห่งเดียวคืออ่าวนางาซากิ และเชื่อว่าภาพวาดนี้จะถูกทำขึ้นจากการจ้างวานโดยผู้มีฐานะมั่งคั่งในเกาะเดะจิมะ

เรือสำเภาดัตช์

อย่างไรก็ดี พิพิธภัณฑ์ชาติพันธุ์วรรณา ประเทศเนเธอร์แลนด์แห่งนี้ ยังเป็นผู้ครอบครองผลงานศิลปะของ Kawahara Keiga จิตรกรชาวญี่ปุ่นผู้นี้อีกกว่า 500 ชิ้น และได้ยกย่องจิตรกรท่านนี้ว่าเป็น “ช่างภาพผู้ปราศจากกล้อง” ที่ถ่ายทอดความงดงามและความเป็นจริง ผ่านการจรดปลายพู่กันในงานศิลปะชั้นเลิศของเขา

เกาะเดะจิมะจากภาพถ่ายทางอากาศปัจจุบัน ที่พื้นที่อ่าวกว้างขวางในอดีต ได้ถูกขยายเป็นพื้นดินโดยรอบไปแล้ว
เกาะเดะจิมะปัจจุบัน

ภาพวาดโบราณบนฉากพับชิ้นนี้จัดว่าเป็นผลงานอันมีมูลค่ายิ่ง
เป็นงานศิลปะขนาดใหญ่ที่สะท้อนภาพการค้าขายระหว่างญี่ปุ่นกับเนเธอร์แลนด์
(ดัตช์ หรือที่ไทยเรารู้จักกันในอดีตว่า ฮอลันดา) และญี่ปุ่นกับจีน โดยใช้เทคนิคการวาดภาพที่ปรากฎในฝั่งตะวันตกในช่วงเวลาเดียวกัน แถมยังเป็นการผสมผสานของศาสตร์
ที่เป็นรูปแบบการวาดภาพบนฉากกั้นของวัฒนธรรมญี่ปุ่น
รวมเข้ากับการใช้เทคนิคการวาดภาพแบบตะวันตก
ปรากฎเป็นผลงานสุดล้ำค่าสุดแสนจะประมาณ

– Daan Kok – นักอนุรักษ์ผู้เชี่ยวชาญ

Daan Kok – Museum Volkenkunde

ถ้าย้อนไปในช่วงสมัยเอโดะแล้ว เพื่อน ๆ ลองจิตนาการดูครับ ว่าญี่ปุ่นที่ใช้นโยบายปิดประเทศ อันสืบเนื่องมาจากความต้องการรักษาความสงบจากการเข้ามาของอารยธรรมตะวันตก ที่รัฐบาลโชกุนเล็งเห็นว่าเป็นภัยต่อความมั่นคงของการปกครองที่ตนเองกำลังมีอำนาจ และรวมถึงการพยายามรักษาไว้ซึ่งคุณค่าทางวัฒนธรรมญี่ปุ่นไม่ให้สูญเสียไปจากการรับเอาวัฒนธรรมต่างชาติที่มากล้นจนเกินจำเป็น แต่เปิดโอกาสทางการค้าให้กับชาวดัตช์และชาวจีนที่เมืองท่านางาซากิเท่านั้น ด้วยเหตุที่ 2 ชาตินี้ มักจะเข้ามาโดยมุ่งเน้นไปที่ธุรกิจการค้ามากกว่าการเผยแพร่วัฒนธรรม โดยเฉพาะเรื่องศาสนานั่นเอง

เนินฮอลันดา : Nagasaki Dutch Slope

หากเพื่อน ๆ ได้เดินทางไปเที่ยวนางาซากิดูสักครั้ง จะรู้สึกได้ถึงเสน่ห์ของการเป็นเมืองท่าในอดีต ปรากฏเป็นร่องรอยของชาวดัตช์ ผู้ซึ่งมีบทบาทสำคัญในเมืองนางาซากิในช่วงเวลาหนึ่งในประวัติศาสตร์ของญี่ปุ่น จึงไม่น่าแปลกใจเลยครับ ที่พวกเขาจะครอบครองผลงานหรือสิ่งของอันมีคุณค่าไม่มากก็น้อย ติดไม้ติดมือกลับไปกับเรือสำเภาที่เดินทางข้ามโลกมาถึงที่นี่

Siebold with his Japanese lover and baby-daughter Kusumoto Ine watching how rowing boats tow a Dutch ship into Nagasaki harbour, 1823-1829.

พิพิธภัณฑ์ชาติพันธุ์วรรณา ประเทศเนเธอร์แลนด์ (Museum Volkenkunde / National Museum of Ethnology) แห่งนี้ จึงเป็นปลายทางที่น่าสนใจอีกแห่ง สำหรับผู้ที่สนใจญี่ปุ่นในสมัยที่พวกเขาเก็บตัวเงียบ แต่ก็แอบเรียนรู้โลกภายนอกผ่านการติดต่อกับชาวดัตช์หรือฮอลันดาอย่างแยบยลนั่นเอง!

Museum Volkenkunde ประเทศเนเธอร์แลนด์

ที่มา: 毎日新聞

ชอบบทความนี้กดไลค์ให้กำลังใจนักเขียนที่นี่ค่ะ

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

ความคิดเห็น
Loading...