ศิลปะบนผืนลูกชิ้นปลา Kamaboko

Kamaboko หรือถ้าจะอธิบายง่ายๆด้วยภาษาไทยก็คือ “ลูกชิ้นปลา” นั่นเอง ในแถบ Kanto ของประเทศญี่ปุ่นจะทำ kamaboko โดยเอาเนื้อปลาบดวางบนแผ่นรองเรียบๆแล้วนึ่งให้สุก ส่วนในแถบ Kansai จะเอา kamaboko ที่นึ่งแล้วมาย่างรับประทาน แถบ Chugoku・Shikoku จะนำแผ่นเสื่อมาม้วนขึ้นรูป ส่วนทางแถบ Hokuriku มักจะพบเห็นว่ามีการนำเอาสาหร่าย konbu มาห่อกันอยู่เป็นปกติ

kamaboko
Kamaboko ห่อด้วยสาหร่าย konbu ที่เรียกว่า Kamaboko รูปตัว no

ในแถบภูมิภาค Hokuriku ที่ที่การผลิต kamaboko เฟื่องฟูเป็นพิเศษอยู่ที่จังหวัด Toyama อ่าว Toyama ที่ได้ชื่อว่าเป็นแหล่งน้ำธรรมชาติที่สมบูรณ์ มีปลาอยู่เป็นจำนวนมาก บวกกับที่ราบตะกอนน้ำที่อุดมสมบูรณ์อย่าง Toyamaheiya จึงทำให้มีปลามากมายทานได้ไม่หมด จนกลายเป็นแหล่งผลิต Kamaboko ที่สำคัญ

มีสีส้มด้วย
มีสีส้มด้วย

ก่อนหน้าที่จะมีทางรถไฟ หัวใจสำคัญของการขนส่งระหว่างแต่ละเกาะของประเทศญี่ปุ่นคือเรือขนส่ง Kitamae ที่แล่นระหว่าง Hokkaido และ Osaka ท่าเรือ Toyama คือหนึ่งจุดที่เรือสินค้าหยุดแวะพัก ไม่เพียงแต่ Kamaboko เท่านั้นแต่ยังมีทั้งปลาและสาหร่าย konbu อีกด้วยเป็นต้น ซึ่ง konbu ที่เป็นสินค้าอยู่ในเรือ Kitamae มักจะถูกนำมาทานเป็นอาหาร

Kanazawa Oden ซึ่งทีพื้นที่อยู่ใกล้เคียงกันก็มี Kamaboko รูปตัว no
Kanazawa Oden ซึ่งทีพื้นที่อยู่ใกล้เคียงกันก็มี Kamaboko รูปตัว no

Konbu ไม่เพียงแต่จะให้รสชาติเท่านั้น แต่ยังช่วยแต่งแต้มเนื้อลูกชิ้นปลาให้เป็นลวดลาย การใช้ konbu แทนสีผสมอาหารนำมาห่อเนื้อลูกชิ้นปลา มีการทำเป็นสีแดง สีฟ้า เพื่อทำเป็นลวดลายไว้ใช้ในงานเลี้ยงฉลองแสดงความยินดีต่างๆ จนพัฒนามาเป็นงานฝีมือจาก kamaboko ที่ทำเป็นลวดลายปลา tai, นกกระเรียน และเต่า ซึ่งชาวญี่ปุ่นเชื่อว่าเป็นสัตว์มงคล

Kamaboko ลวดลายปลา
Kamaboko ลวดลายปลา

ที่จังหวัด Toyama ซึ่งมีปลา และ Kamaboko อยู่เป็นจำนวนมากนั้น จะทำ kamaboko เป็นก้อนใหญ่แล้วใช้มือหยิบทาน เนื่องจากความนิยม kamaboko ที่มีขนาดใหญ่ จึงทำให้ kamaboko ของที่นี่เหมาะสำหรับการเป็นผืนผ้าใบสำหรับงานศิลปะนั่นเอง

พิถีพิถันในการวาดแต่ละขั้นตอน
พิถีพิถันในการวาดแต่ละขั้นตอน

ที่โรงงานผลิต Kamaboko ลวดลายและสีต่างๆสดใสจะถูกแต่งแต้มลงบน kamaboko ที่นึ่งเสร็จแล้วด้วยแปรงทาสี สายตาที่มุ่งมั่นในการวาดลวดลายลงบน kamaboko ไม่ต่างอะไรกับการเป็นจิตกรเลย

งานศิลปะจาก kamaboko ที่เห็นที่โรงงาน
งานศิลปะจาก kamaboko ที่เห็นที่โรงงาน

ที่มุมหนึ่งของโรงงานเราก็พบภาพดอกไม้ไฟที่ถูกวาดลงบนผืนผ้าใบที่ทำจาก kamaboko นอกจากนี้ยังมีลวดลายอื่นๆ เช่น ลายปลา tai หรือลายการเต้นรำในงานเทศกาล ไม่เพียงแต่ลายที่พบเห็นได้ทั่วไป ยังมีลวดลายที่ต้องใช้ฝีมืออย่างสูง ซึ่งผู้ชำนาญในการวาดต้องผ่านการฝึกฝนมากเป็นอย่างดี

เซ็ตของชำร่วยในงานมงคล
เซ็ตของชำร่วยในงานมงคล

Kamaboko ที่ใช้สำหรับเป็นชองชำร่วยในงานเฉลิมฉลอง จะถูกมอบให้กับคนใกล้ชิดหรือคนที่อยู่ในละแวกใกล้เคียง เพื่อแบ่งปันความรู้สึกยินดี ไม่เพียงแค่ kamaboko รูปสัตว์มงคลเท่านั้น แต่ยังมีลายการ์ตูนน่ารักๆอีกหลากหลายชนิดเตรียมไว้ให้สำหรับเด็กๆ

รูปตัวการ์ตูนน่ารักๆที่ได้รับความนิยม
รูปตัวการ์ตูนน่ารักๆที่ได้รับความนิยม

แน่นอนว่า kamaboko แต่ละชิ้นมีรสชาติที่อร่อย แต่ kamaboko ของ Toyama ที่มีสีสันลวดลายสวยงามยังแสดงออกได้ถึงฝีมือที่ผ่านการฝึกฝนมาอย่างชำนาญของผู้เชี่ยวชาญ ใครมีโอกาสได้ไปจังหวัด Toyama อย่าลืมซื้อ kamaboko หน้าตาสวยแถมรสชาติยังอร่อยมาเป็นของฝากกันนะคะ

 

ที่มา : style.nikkei

เราคือเว็บไซต์ที่นำเสนอเรื่องราวและประสบการณ์เกี่ยวกับญี่ปุ่นเชิงสร้างสรรค์สำหรับคนรักญี่ปุ่นโดยเฉพาะ!

More Stories
ไข่มุกยังตีผักชีไม่แตก ตอกย้ำความฮอตของผักชีอีกครั้งด้วย “เนยผักชี”